null

الگوها به‎ویژه پدر و مادر در مسئولیت‏‎پذیر کردن فرزندان نقش جدى دارند و همین نقش، بخش عمده‏‎اى از آموزش مسئولیت به فرزندان را تأمین می‎سازد؛ بدین جهت، والدین باید به مسئولیت پدر و مادرى خود به‎خوبى عمل کنند و از زیر بار مسئولیت‏‎ها شانه خالى نکنند.

اگر فرزندان ببینند والدین آن‏‎ها به وظایفى عمل می‎کنند که انجام آن‏‎ها دشوار یا ناخوشایند است، مسئولیت‏‎پذیرى را مى‏‎آموزند.

یکى از جلوه‏‎هاى نقش الگویى والدین، احساس مسئولیت در برابر یکدیگر است.
هماهنگى پدر و مادر و موافقت آن‎‏ها با هم درباره انتظارات و انجام مسئولیت‎‏ها از سوى فرزندان، اهمیت بسیارى دارد؛ در نتیجه، پیش از اعلام مسئولیت‎‏ها به فرزندان، با هم به توافق برسید.

پشتیبانی والدین در برخورد با فرزندان، به نقش الگویى آن‎ها در مسئولیت‏‎پذیرى، لطمه جدى وارد می‎کند.
بى‏‎ثباتى بدین معنا است که ناخودآگاه دستورالعمل‎‏ها و خواسته‏‎هاى خود را از فرزندان تغییر دهند و در این خواسته‏‎ها جدى نباشند؛ البته پشتیبانی نباید با انعطاف‏‎پذیرى اشتباه شود.
انعطاف‏‎پذیرى یعنى براى ایجاد مسئولیت‏‎پذیرى در فرزند، راه‎‏هاى گوناگونى را بیازمایند و بر یک روش اصرار نورزند.
براى این‏‎که فرزندان، انجام مسئولیت‎‏ها از جمله خریدکردن به‎وسیله والدین را از نزدیک ببینند، گاهى همراه بردن آن‎ها براى خرید مطلوب است.

چگونه مى‏‎توان مسئولیت‎پذیرى را در کودکان ایجاد کرد؟

براى ایجاد مسئولیت‎‏پذیرى در کودکان، پیشنهاد می‎شود از راهکارهاى ذیل استفاده شود:

  1. مسئولیت‎‏هاى مربوط به سن کودکان را بین آن‎ها تقسیم کنید.
  2. فرصت لازم را در اختیارشان قرار دهید. 2 یا 3 وظیفه ساده در روز در حد 10 تا 20 دقیقه کافى است. در ضمن توجه داشته باشید که کودکان براى گذر از فعالیتى به فعالیت دیگر، به زمان نیاز دارند؛ پس به آن‏‌ها فرصت انتقال بدهید.
  3. مسئولیت‎‏ها را به بخش‏‎هاى کوچک تقسیم کنید تا به خوبى بتوانند از عهده آن‎‏ها برآیند.
  4. چگونگى انجام مسئولیت‎‏ها را به آن‎ها بیاموزید. براى اطمینان از درک مسئولیت به‎وسیله فرزند، از او بخواهید آن را تکرار کند. گاهى لازم است براى بازدهی بیشتر، راهکارهایى را به آن‎ها نشان دهید؛ براى مثال، به جاى 4 بار خم‎شدن و برداشتن شى‏ء از روى زمین و 4 بار به سمت کمد رفتن، بیاموزید که 4 شى‏ء را یک باره بردارد و 1 بار به سوى کمد برود یا براى مرتب‎کردن اتاق خود، از اشیاى بزرگ‏تر مثل تخت، آغاز کند و بعد سراغ کوچک‏‎ترها برود یا از نقاط در معرض دید (تخت و جمع و جور کردن لباس‌‏ها) آغاز کرده، بعد سراغ نظافت کشوهاى کمد برود. براى این که همه جاى اتاق تمیز شود و قسمتى باقى نماند، به فرزند خود بیاموزید که اتاق را در جهت عقربه‏‎هاى ساعت تمیز کند.
  5. بر انجام مسئولیت‎‏ها نظارت کنید. براى جا افتادن مسئولیت، ابتدا همراه فرزندتان باشید تا دست کم 3 بار آن را به درستى انجام دهد. در صورت نظارت می‎توانید با طرح سؤال، کودک را به کشف وظیفه بعدى وادار کنید. حالا باید چه کار کنیم؟ چه کار دیگرى باید در اتاقت انجام شود؟

با توجه به علاقه فراوان کودکان به بازى، آیا مى‏‎توان از این ابزار براى مسئولیت‏‎پذیر کردن آن‎ها استفاده کرد؟ بله. براى کودکان به‎ویژه زیر 7 سال، استفاده از بازى براى این مسئله بسیار مؤثر است. شما مى‏‎توانید از بازى‏‎هاى جالبى براى ایجاد احساس مسئولیت در کودکان استفاده کنید، از جمله:

  1. ترتیب مسابقه براى جمع‏‎آورى وسایل و اسباب‏‎بازى‎‏ها و رکوردگیرى
  2. ایفاى نقش آدم‎آهنى با کوک‎کردن همدیگر و جمع‎‏آورى وسایل
  3. ایفاى نقش فروشنده‎‏هاى دوره‎گرد و خریدارى وسایل
  4. ایفاى نقش اسب چرخ و فلک شهربازى و برداشتن یک شى‏ء با هر بار بالا و پایین رفتن
  5. کوک‎کردن یک اسباب‏‎بازى آهنگ‎‏دار و جمع‎وجور کردن اسباب‏‎بازى‎ها تا پایان آهنگ
  6. بازى خواباندن اسباب‏‎بازى‎ها در زمان خواب و در محل استراحت آن‎‏ها
  7. بازى ببین و بگو به این صورت که 1 دقیقه اتاق و اسباب‏‎بازى‏‎هاى پراکنده کودک را نگاه مى‎کنید و پس از برداشتن آن‏‎ها به‎وسیله او، به یاد مى‏‎آورید که چه وسایل و اسباب‏‎بازى‎‏هایى را برداشته است.null
  8. استفاده از ماشین‏‎هاى اسباب‏‎بازى براى حمل‎ونقل دیگر اسباب‏‎بازى‏‎ها
  9. ایفاى نقش گنج‎یاب و جمع‎‏آورى خرت‎وپرت‎‏هاى اتاق
  10. ایفاى نقش مأمور بهداشت و جمع‎‏آورى آشغال‏‎ها
  11. دادن نقش گارسون به فرزند براى آوردن صبحانه یا شام
  12. بازى بیرون‎آوردن لباس بدون این‎که پشت و رو شود.

ایجاد مسئولیت در قالب بازى و سرگرمى، ویژه خردسالى است و پس از مدتى از شکل سرگرمى خارج مى‏شود و به صورت کار در مى ‏آید.

منتشر کننده: الو مامان

تاریخ انتشار: 23 شهریور 1396
تعداد بازدید: 41688 بار