ازدواج فامیلی 1ازدواج فامیلی به ازدواج‌هایی گفته می‌شود که بین دو نفر که جد مشترک دارند، صورت گیرد.
ازدواج فامیلی از لحاظ ژنتیکی در رشد و سلامت کودک مؤثر است. هر فرد، چند ژن نامطلوب دارد که به‎صورت نهفته است. در صورتی که افراد خویشاوند با ژن‌های معیوب مشابه، با هم ازدواج کنند و فرزند آن‎ها این ژن‌های نهفته را دریافت کند، آن مشکل را به‎صورت بارز نشان می‌دهد.
به‎عنوان مثال، پدر و مادری که به‎طور نهفته دارای ژن کم‌خونی هستند، اگر هر دو، ژن مزبور را به فرزند خود منتقل کنند، فرزند آن‌ها به صورت بارز، دچار بیماری کم‌خونی می‌شود که بر حسب شدت آن، امکان دارد تا پایان عمر، مجبور به معالجه مستمر و استفاده از دارو شود و یا آن‌که، از ابتدای تولد با خطر مرگ روبرو باشد.

اول والدین و فرزند، نسل دوم، عمو و برادرزاده و پدربزرگ و نوه و نسل سوم، دخترعمو و پسرعمو هستند. نسل چهارم یعنی به‎عنوان مثال، نوه خاله با دختر خاله، نوه عمه با دختر عمه، ازدواج کند و نسل پنجم، ازدواج نوادگان است (نوه عموها و نوه خاله‌ها) و ... که خیلی دور محسوب می‌شوند.
از نسل پنجم به بعد، ریسک تولد فرزندی با نقص ژنتیکی، با بقیه جامعه تفاوتی ندارد. احتمال مبتلا شدن فرزندان حاصل از ازدواج خویشاوندان درجه اول، 50 درصد است. این احتمال در فرزندان حاصل از ازدواج بین خویشاوندان درجه دو، به 25 درصد می‌رسد.
با زیاد شدن درجه خویشاوندی، میزان ابتلا به بیماری‌های ژنتیکی مشترک نیز به همان نسبت، کاهش می‌یابد. این بدان معنا نیست که افرادی که هیچ نسبت فامیلی ندارند، در هیچ نوع ژن معیوبی، مشترک نیستند. در حقیقت، در حدود 5 درصد از ژن‌های افراد جامعه، مشترک است. به همین دلیل، ازدواج با خویشاوندان درجه پنجم به بعد، معادل ازدواج با غیر فامیل محسوب می‌شود.

علاوه بر این، فرزندان حاصل از ازدواج‌های خویشاوندی، استعداد بیشتری نسبت به انواع عفونت‌ها دارند. مبتلایان به بیماری صرع نیز در بین فرزندان حاصل از ازدواج‌های فامیلی، بیشتر دیده می‌شوند.

با وجود این، انتقال صفت‌های مطلوب نیز از والدینی که با هم نسبت فامیلی دارند، ممکن است سبب شود فرزندانی بسیار قوی یا بسیار باهوش متولد شوند اما از آنجا که احتمال بروز چنین امری در ازدواج‌های غیرفامیلی نیز وجود دارد، هرگز به خاطر چنین احتمالی، ازدواج‌های فامیلی توصیه نمی‌شود.

ازدواج فامیلی 2برخی از روایات، ازدواج با فامیل‌های نزدیک را صحیح نمی‌دانند. پیامبر اکرم (ص) می‌فرمایند: «با خویشاوندان نزدیک ازدواج نکنید، زیرا فرزندی که از آن ازدواج به‎وجود می‌آید، ضعیف خواهد بود.» 

ایشان در روایتی دیگر می‌فرمایند: «با غریبه ازدواج کنید تا فرزند ضعیف نیاورید.»

این روایات نشان می‌دهد اسلام سال‌ها قبل از رشد و پیشرفت علوم پزشکی، به احتمال مشکل‌ساز بودن ازدواج‌های فامیلی اشاره کرده است.
بنابراین افراد باید در ازدواج‌های فامیلی، نهایت دقت و احتیاط را داشته باشند و در صورت تصمیم‎گیری برای چنین ازدواجی، به مشاوره ژنتیک و افراد متخصص در این زمینه مراجعه کنند تا از شیوع بیماری‌های ژنتیکی و انواع معلولیت‌ها پیشگیری شود.

منابع: «دوران بارداری و پرورش نوزاد و شیرخوار» نوشته جمعی از محققین مرکز تحقیقات رایانه‎ای حوزه علمیه اصفهان، انتشارات مرکز تحقیقات رایانه‎ای حوزه علمیه اصفهان، چاپ دوم، 1393 .

منتشر کننده: الو مامان

تاریخ انتشار: 30 دی 1395
تعداد بازدید: 47947 بار