غای کودک 7

امتناع از غذاخوردن یکی از نخستین راه‌هایی است که کودکان خردسال به وسیله آن حس استقلال‌خواهی خود را به نمایش می‌گذارند.
آن‎ها خیلی‏‎زود می‌فهمند که چقدر بازی‎دادن والدین در هنگام غذاخوردن آسان است.
درگیری‌هایی که هنگام غذاخوردن کودکان رخ می‌دهد، اغلب از بدترین عوامل استرس‌زا برای کسانی است که تازه پدر یا مادر شده‌اند. آن‎ها برای آن‌که فرزند خود را وادار به غذاخوردن کنند، به هر نوع واکنش تحریک‌آمیزی متوسل می‌شوند؛ مثلاً به روش‌های گوناگونی به فرزند خود رشوه می‌دهند یا سعی می‌کنند شاهکار آشپزی خود را برای او به نمایش بگذارند. در صورتی‎که همه این رفتارها نتیجه عکس دارد.

هر قدر عادات تغذیه‌‌ای کودک غیرمنطقی به نظر برسد، باید واکنش والدین توأم با خونسردی باشد. هدف، کمک به کودک است تا به تدریج به سوی غذاخوردن سوق داده شود، نه اینکه او را مجبور به همکاری کرد.
پیشنهاد می‌شود والدین، کودک را مجبور نکنند غذاهایی را که آن‌ها می‌خواهند، بخورد. همچنین سعی کنند واکنش‌های عاطفی نشان ندهند. غذا نباید به‎عنوان وسیله‌ای برای آموزش فرمانبرداری به کودکان به کار رود.

متأسفانه به‎نظر می‌رسد بسیاری از کودکان از لبریزکردن کاسه صبر والدین خود لذت می‌برند.
خودداری از غذاخوردن، کودک را در مرکز توجه قرار می‌دهد. تنها راه مقابله با این مشکل، خودداری از عصبانیت است.
بهتر است غذایی را که کودک نمی‌خورد، از جلوی او برداشت. سعی در ایجاد احساس گناه در کودک نیز شایسته نیست. نباید کاری کرد که کودک احساس کند وظیفه اخلاقی دارد که غذایش را تمام کند.
بعید است که کودک خردسالی به خودش گرسنگی دهد. بنابراین رژیم غذایی ناهنجار او ممکن است در عین غیرعادی بودن، تأمین‎کننده نیازهای غذایی او باشد. بنابراین والدین به جای اینکه به طور روزانه نگران رژیم غذایی کودک باشند، تعادل غذایی او طی چند روز متوالی را در نظر بگیرند و سعی کنند به آن اهمیت دهند.

گاه کودکان در دوره‌های زمانی خاصی فقط چند غذای خاص می‌خورند؛ مثلاً اگر کودکی در یک دوره خاص، همواره لقمه نان و کره می‌خواهد، جای نگرانی نیست.
پیشنهاد می‌شود برای او از نان گندم کامل استفاده شود و در صورت امکان، به‎طور پنهانی نیز کمی موز لای نان او بگذارند یا آن‌که یک لیوان شیر یا شیر میوه‌ای به او بدهند تا همراه لقمه‌اش بخورد. همچنین می‎توان غذاهای خوشمزه و مغذی به کودک داده شود چون کودکان نهایتاً از یک رژیم غذایی یکنواخت خسته می‌شوند.

غای کودک 3

گاهی ممکن است عادات غذایی زودگذر کودک، شکل بارزتری پیدا کند و گاهی نیز بسیار غیرمنطقی به نظر برسد؛ مثلاً شاید از خوردن غذاهایی که در بشقاب با یکدیگر تماس دارند، خودداری کند. در این صورت ظرف غذایی که بخش‌های جدا از هم داشته باشد، راه حل این مشکل است.

اگر کودک دائماً از خوردن یک غذای خاص امتناع می‌کند، باید قبول کرد که واقعاً آن غذا را دوست ندارد. گاهی بهترین کار آن است که به خواسته‌های او احترام گذاشت.
والدین سعی کنند تشخیص دهند چه وقت کودک، لجبازی می‌کند و چه وقت واقعاً از یک غذا بدش می‌آید. اگر کودک، سبزیجات دوست ندارد، راه‌های زیادی برای پنهان‎کردن آن در غذا وجود دارد.

گوشت نیز از غذاهایی است که غالباً کودکان نمی‌خورند. رژیم غذایی سالم لزوماً نباید گوشت داشته باشد، مشروط به اینکه شامل شیر و لبنیات، حبوبات یا سویا باشد که مقادیر کافی پروتئین، آهن و ویتامین B دارند. البته کودکان، بافت گوشت را دوست ندارند نه طعم آن را.
شاید کودکی از گوشت تکه‌ای بدش بیاید اما اگر گوشت را به صورت کاملاً یک‎دست چرخ کرده باشند، خوشش بیاید.

کودک ممکن است تا هجده‎ماهگی استفاده از قاشق و چنگال را یاد بگیرد. اگر برایش قاشق و چنگال و بشقاب مخصوص در نظر گرفته شود، شاید اشتیاق بیشتری برای غذاخوردن نشان دهد.

شاید لازم باشد پدر و مادر راه‌های مختلفی را برای ترغیب کودک خود به خوب‎خوردن امتحان کنند. والدین نسبت به برخی از ویژگی‌های رفتاری او واکنش مبتکرانه نشان دهند، اما همه قوانین را کنار نگذارند. سعی کنند ابتکار عمل را در دست داشته باشند نه اینکه تحت حاکمیت کودک خود قرار بگیرند. نکته مهم دیگر آنکه همیشه یکنواخت عمل کنند.

چند راهکار ساده برای تغذیه بهتر کودکان

غذای کودک 6
  • والدین به کودک خود اجازه دهند تا استقلال‌خواهی خود را بروز دهد؛ مثلاً سه نوع سبزیجات مختلف را پیش روی او قرار دهند و اجازه دهند دو نوع آن را انتخاب کند. همچنین او را در آماده‎کردن غذا دخالت دهند یا اجازه دهند  که در هنگام خرید، مشارکت کند، مثلاً او میوه انتخاب کند.
  • بهتر است سهم غذای کودک، کم انتخاب شود و اگر خورد و باز هم خواست، یک سهم دیگر به او داده شود. در این صورت، کودک احساس می‌کند روی غذایی که می‌خورد، کنترل دارد. از سوی دیگر، با دیدن یک بشقاب پر از غذا وحشت نمی‌کند.
  • همیشه چند نوع غذای ساده آماده که کودک بتواند با خیال راحت آن را بخورد، وجود داشته باشد اما از غذاهایی که صرفاً تأمین‎کننده کالری هستند، مانند آب‌نبات و نوشابه خودداری شود.
  • اگر والدین واقعاً نگران مقدار و نوع غذای کودک خود هستند، غذاهایی را که در یک هفته می‌خورد، ثبت کنند. احتمالاً متوجه می‎شوند که رژیم غذایی او به نحو تعجب‎برانگیزی متعادل است.
  • اگر کودک دوست دارد قبل از خوردن غذا با آن بازی کند، پدر و مادر این اجازه را به او بدهند و فعلاً سعی نکنند آداب غذاخوردن مؤدبانه را به او بیاموزند.
  • گاهی مکان غذاخوردن را عوض کنند. حتی اگر می‌توانند سفره را در حیاط خانه پهن کنند، این کار را انجام دهند.
منابع: «دوران بارداری و پرورش نوزاد و شیرخوار» نوشته جمعی از محققین مرکز تحقیقات یارانه‎ای حوزه علمیه اصفهان، انتشارات مرکز تحقیقات یارانه‎ای حوزه علمیه اصفهان، چاپ دوم، 1393 .

منتشر کننده: الو مامان

تاریخ انتشار: 05 اردیبهشت 1396
تعداد بازدید: 28065 بار