nullاشتهای کودک در زمان‎های مختلف، متفاوت و تحت تأثیر عوامل زیادی از جمله میزان رشد او است. بنابراین حتی کودکانی که در سال اول عمر خود، اشتهای خوبی داشته‎اند، در سال دوم زندگی ممکن است اشتهای سابق را نداشته باشند.
سایر عوامل چون رفتار خانواده در زمینه دوست داشتن و یا دوست نداشتن غذا، عادت‎های نادرست مربوط به غذا و تغذیه، همه در سال اول و دوم زندگی کودک شکل گرفته و ادمه می‎‎یابند.

در اینجا پدر و مادر به‏‎عنوان یک الگو، نقش مهمی ‎‎ایفا می‎‎کنند. فضای روانی مثبت یا منفی که خانواده در زمان غذاخوردن ایجاد می‎‎کند، می‎‎تواند ناشی از شرایط روانی و یا نحوه تغذیه و برخورد افراد خانواده با یکدیگر باشد.
عدم آگاهی و یا بی‎توجهی اعضای خانواده در مورد رفتارهای تغذیه‎ای کودک، همچنین محدودیت فرصت والدین می‎‎تواند در مشکلات تغذیه‎ای و کاهش اشتهای کودک مؤثر باشد. این بی‎علاقگی ممکن است یک تا دو هفته طول بکشد و گاه سال‎ها باقی بماند.

به امتناع کودک از خوردن غذا در بعضی از شرایط باید توجه نمود. گاهی جدایی از مادر، بیماری و شرایط روحی خاص کودک، شب‎بیداری، عدم برخورداری از آفتاب و هوای سالم و پاک، تحرک بدنی کم، گوشه‎گیری کودک و گاهی اوقات وسواس بیش از اندازه مادر در مورد اینکه موقع غذاخوردن باید همه چیز تمیز بماند و لباس کودک کثیف نشود و امثال آن، ممکن است بر علاقه و اشتهای او به غذا و یا امتناع از غذاخوردن تأثیر دااشته باشد.

گاهی در مسیر رشد و افزایش ماه‌ها و سال‌های زندگی کودک، عوامل و عوارضی مانند دندان درآوردن، ابتلا به بیماری‌های عفونی، اسهال و استفراغ وجود دارد، لذا نوساناتی در افزایش صعودی وزن به صورت خط مستقیم یا حتی به صورت نزولی در مسیر رشد به چشم خواهد خورد که کاملاً موقتی است و به زودی با تغذیه متناسب و متعادل، واماندگی رشد قدی و وزنی جبران خواهد شد؛ اما اگر این روند کماکان ادامه داشته باشد، باید با مشورت پزشک معالج و یا متخصص تغذیه‌ کودکان، علت‌یابی و چاره‌جویی شود.

null

گاهی بچه‎ها به علت دیر خوابیدن شبانه، خستگی و یا خواب‌آلودگی، اشتهایی به خوردن وعده‎‎های غذایی از خود نشان نمی‌دهند. گاهی نیز، در مسیر رشد و افزایش ماه‌ها و سال‌های زندگی کودک، عوامل و عوارضی مثل دندان درآوردن، ابتلا به بیماری‌های عفونی، اسهال و استفراغ وجود دارد که در بی‎اشتهایی کودک مؤثرند.
علاوه بر بیماری‌های جسمی، محروم شدن کودک از مهر و عاطفه‌ پدری و مادری یا هر دوی آن‌ها، یا دوری از یکی یا هر دو، تأثیر مستقیم و بسیار چشمگیری در خورد و خوراک و اشتهای او داشته و آثار آن به صورت احتمالی در روند رشد نمایان می‌گردد.
علاوه بر علل رفتاری در قبال بی‎اشتهایی کودکان، نباید سایر عوامل تأثیرگذار را نیز کم‎اهمیت دانست و به آن‌ها بی‌اعتنا بود؛ گرچه این اختلالات نادر است و شیوع کمتری دارد.
اولین عامل غیررفتاری در ایجاد بی‌اشتهایی، ابتلای حاد کودک به عفونت‌های مختلف در اندام‌های گوارشی، ریوی و یا گوش میانی است که سریعاً با مشورت متخصص کودکان باید مورد بررسی قرار گیرد.
همچنین عفونت‎های مزمن و یا مصرف دائمی ‎‎بعضی از داروها مانند ضدتشنج‌‎ها و ضدافسردگی و ضدحساسیت و یا سایر داروهای تجویزی متخصص کودکان نیز بر اشتها مؤثر است.

کمبود بعضی از ریزمغذی‎ها مانند کم‎خونی ناشی از فقر آهن یا کم‌کاری تیروئید، کمبود روی و یا بیماری‎های روماتیسمی، نارسایی‌های قلبی، اختلالات غدد درون‌ریز، عدم دریافت کلیه مواد مغذی و املاح یا افزایش مصرف ویتامین‌های A و E و مسمومیت‌های ناشی از آن‌ها، عوامل ایجادکننده‌ بی‎اشتها‎‎یی‎های مرضی بوده و باید سریعاً تحت نظر یک متخصص کودکان نسبت به تشخیص و درمان آن‎‏ها، اقدام لازم به عمل آورده شود.

منابع: سه عامل بی‎اشتها‎‎یی در کودکان، ضیاء الدین مظهری، دنیای تغذیه . غنچه‎های شهر (هدیه شهردار تهران به مادران و پدران جوان)، گردآورندگان معصومه آباد و فریبا شریعت، تهران: بروج، 1390 .

منتشر کننده: الو مامان

تاریخ انتشار: 05 اردیبهشت 1396
تعداد بازدید: 9419 بار